Meshkujt pyesin,femrat pergjigjen...

Po e hapi kët temë se e pash të arsyeshme ,sepse mendoj ka shum kush të bëj pytje dhe kush din ti përgjigjet.

Ja po ja filloj unë më interseon të dij se nga cili vit kan filluar Shqiptarët të jetojn në Rumani dhe Hungari sepse sipas disa leximeve tam vrejtrut se kan jeturat dhe vepruar deshat të dij se sa asht e vërtet dh diqka më tepër për ket pytje ju falemnderoj ata që sjellin pergjigje.

Deli n'se nuk gabohem ka qen viti 1916/17/18 kam lexuare po nuk me kujtohet.

Të përgëzojë Deli për temën të cilën e ke hapur, këto tema dhe angazhimi i forumistëve në to... do jenë hapa të cilët do të ja ngrisin cilësin forumit "Kosovarja"....
Sa i përket pyetjes që e ke parashtruar më lartë ... mendojë se viti 1595 është data që dokumenton vendosjen e shqipëtarëve në trojet rumune. Kjo datë vërtetohet nga një dokument i Simon Movilës më 1602, në lidhje me vendosjen e disa shqipëtarëve në fshatin Këlinesht të rrethit Prahova.
Një nga përkrahësit e shqiptarëve të Rumanisë ka qenë Mihai Trimi, sundimtar i trevës rumune në 1593...
Vasile Lupu, (1634- 1653) adhurues i kulturës, ndërtues kishash, ai që themeloi Akademinë Vasiliane, është quajtur Vasil Shqiptari është një histori e gjatë që mban shumë emra të tjerë, duke filluar me Dora D'Istrian, Aleksandër Stavre Drenovën (Asdreni) e shumë njerëz të shquar që kanë dhënë kontributin e vet në zhvillimin e shtetit rumun.

Kurse për shqiptarët të cilët jetuan në Hungari më së miri e ka përshkruar Ludvig Fon Taloci (1854-1916) në librin..

Illyrisch-albanischen Forschungen.

Në kapitullin e parë, “Shqiptarët në Syrmien”.... sa i përket kohës se nga cili vitë jetojnë shqiptarët në Hungari ...Taloci përmend Shekullin XV-XVI dhe përmend se ka mbizotëruar dialekti i toskërishtes, në gjuhën e tyre, por edhe në raportin e përqindjes së prejardhjes së popullsisë sundon karakteri tosk,ka shkruar autori.

Pyetja ime është ; Ç' ka kuptoni me fjalën Pacifizëm dhe a kemi pas dobi nga pacifizmi si Popull ?

Fjala pacifizem eshte ajo qe ndogji Ibrahim rugova 16vite me radhe ne kosove dhe nuk kemi pasun aspak dobi nga pacifizmi i tij ne shqipteret e kosoves .

Pyetja ime eshte: kush din kur ka fillue letersija e historis shqiptare .

Anna shkruajti:Fjala pacifizem eshte ajo qe ndogji Ibrahim rugova 16vite me radhe ne kosove dhe nuk kemi pasun aspak dobi nga pacifizmi i tij ne shqipteret e kosoves .

Pyetja ime eshte: kush din kur ka fillue letersija e historis shqiptare .

Për t'ju përgjigjur pyetjes së Anaa-s duhet klasifikuar dorshkrimet të cilat ndahen në ato;
1 Të vjetra të cilat fillojnë me Gjon Buzukun 1555 pastaj Lekë Matranga 1560-1619 etj...

2. Periudhën e Rilindjes Kombëtare të cilat fillojn me Çajupin, Naim Frashërin etj ....


Pyetja e radhës është Çka kuptoni me fjalën AGMI, AGMIA?

AGMI koha para se te agoj nji drita,por ka dhe nji kuptim i paster nga shpirti zemer bardhe .

Pytja e radhes vjen cka kuptoni me fjalen AGNOSTICIZEM-Mi.

Agnosticizmi (trajtë e latinizuar e greqishtes "agnostikismos", a - gnoin, mos dije; mos njohje; krahaso gnosticizmi) përkufizon pikëpamje filozofike, që hamendësi të caktuara - në veçanti të llojit teologjik, të cilat merren me Qenësinë (ekzistencën) ose mosqënësinë e një "Qënijeje të Epërme" si p.sh. të një Perëndie - ose të panjohur, në themel mosmundësinë e njohjes së Tij, ose për disa agnostikë për jetën janë moszbulimore dhe pa bashkëmvarje.
Pyetja "a ka Zot?" do të përgjigjet nga agnosticizmi përkatësisht jo me "po" ose "jo", por me "nuk është e njohur", "nuk është e përgjigjëshme" ose me "s`ka rëndësi". Ai paraqet një botëvështrim, që në veçanti thekson kufizimin (cakun) e dijes (diturisë) njerzore. Nga pikëpamja e tij e njohurive të pamjaftueshme, agnosticizmi hedh poshtë dhe s`pranon një besim në qënësinë apo mos qënësinë e perëndive.
Në dallim me trajtën e fuqishme të ateizmit, agnosticizmi nuk përjashton në parim tërësisht mundësinë e qënësisë (ekzistencës) së një Qënijeje Hyjnore. Agnostika është vendosur kështu si këndvështrim i tretë midis teizmit dhe ateizmit. Por në këtë kuptim agnosticizmi ka të përbashkëta edhe me teizmin, se besimi në Zot është i mundshëm, edhe atëherë kur mohon mundësinë arsyetore të njohjes së Zotit.
Tomas Henri Haksli




Pyetje:
Cili vite ishte.!
viti kure arbresht u vendosen ne Italy.?

Shqiptarët ,Arbreshët shkuan në itali.

Nje nga rrjedhojat e pushtimit turk te trojeve shqiptare, ishte dhe emigrimi i shqiptareve drejt Italise. Familje te shumta fisnikesh shqiptare, qe nuk deshironin te bashkepunonin me turqit dhe te pranonin Islamin si fe, filluan te emigronin drejt Gadishullit Apenin. Bashke me fisniket u shperngul dhe nje pjese e mire e fshataresise, te cilen e prisnin kushte me te mira jetese.

Ne Italine e Jugut dhe ne Sicili ka 95 vendbanime, te banuara nga pasardhesit e emigranteve shqiptare, te themeluara apo ripopulluar prej shqiptareve. Ne 55 vendbanime edhe sot e kesaj dite flitet shqip, ndersa te tjeret jane te italianizuar, megjithese ne popullate akoma kane mbetur zakonet dhe traditat si dhe vetedija e origjines shqiptare.

Emigrimi i shqiptareve ne Itali ndodhi gjate periudhave te ndryshme kohore.
Qe ne vitet ’30 - ’40 te shek. XV. ka patur refugjate shqiptare ne hapesiren e Ankones (Ancona). Nga mesi i te njejtit shekull, shfaqen sipas nje kerkese te Alfonsit I. te Napolit, mercenare shqiptare ne sherbimin te Napolit. Ata ishin nen udheheqjen e nje fare Demetrio Reres dhe mbronin Shtepine Aragoneze kundra kryengritjeve te fisnikeve dhe kundra perpjekjeve te Anzhuve (Anjou) per te rivene kembe ne Italine e Jugut. Si pagese per sherbimin e tyre, ata marrin ne vitin 1448 disa toka ne provincen e sotme te Katanxaros (Catanzaro), ku u themeluan prej shqiptareve 7 fshatra. Demetrio Reres u be Guvernator i Kalabrise, ndersa dy djemte e tij Giorgio dhe Basilio u drejtuan drejt Sicilise, ku dhe themeluan kolonite ushtarake te Contessa Entellina-s, Palazzo Adriano-s dhe Mezzojuso-s. Viti 1448 mund te merret dhe si viti i themelimit te kolonive shqiptare ne Itali.
Nje vale tjeter emigrimi u vu re ne vitin 1461, kur Skenderbeu me ekspediten e tij i erdhi ne ndihme te Ferdinandit I. te Napolit. Pas kthimit te tij per ne Shqiperi ne vitin 1462, ai la pjesen me te madhe te njerezve te tij ne Itali per te luftuar perkrahah Ferdinandit I kundra Anzhuve dhe perkrahesve te tyre. Keta shqiptare u vendosen perfundimisht ne Itali dhe krijuan kolonite e tyre ne provincat e sotme te Taranto-s, Lecce-s, Campobasso-s dhe Foggia-s.
Rryme tjeter vihet re pas vdekjes se Skenderbeut dhe sidomos pas pushtimit perfundimtar te Shqiperise nga turqit, pra ne vitin 1479. Kesaj radhe ne Itali nuk u shkuan më mercenare, por refugjate. Te dhena mbi numrin e tyre nuk ka, por mendohet se duhet te kete qene nje numer i konsiderueshem, pasi kolonite me te shumta shqiptare ne provincen e Cozenca-s, qe permban dhe pjesen me te madhe te popullates italo-shqiptare, rrjedhin nga kjo periudhe. Emigrimi zgjati deri ne fillimin e shek. XVI, veçanerisht i shumte ishte ky emigrim ne njerez, pas kryengritjeve ne trojet shqiptare te viteve 1482, 1492 dhe 1506.
Emigrimi tjeter i madh i shqiptareve ndodhi pas ripushtimit turk te Korone-s. Korone dhe vende te tjera bregdetare te Peloponezit ishin pushtuar nga spanjollet e udhehequr nga Andrea Doria me 1532. Popullsia e krishtere vendase, nder te cilet dhe shqiptaret, qe popullonin nje pjese te madhe te gadishullit, e mbeshteten kete pushtim. Po kur Korone ne vitin 1533 kapitulloi para fuqise se turqve, se bashku me spanjollet, braktisen Greqine nje pjese e mire e familjeve shqiptareve po ashtu dhe e grekeve. Ata u drejtuan drejt Italise dhe u shperndane ne te gjithe vendin, por me shume ne vendet si Barile, Maschito dhe Brindisi di Montagna ne provincen e Potenzas, ne S. Demetrio Corone dhe S. Benedetto Ullano ne provincen e Cosenza-s, po ashtu dhe ne vete Napolin. Ata u priten mire nga Zv/Mbreti i Napolit dhe iu dha dhe e drejta per te mbajtur arme, e drejte e cila emigranteve te tjere iu ishte refuzuar. Theksohet ky fakt mbi keta, “nobili Coronei”, pasi shume familje te tjera italo-shqiptare u perpoqen te mbanin lidhje me ta.
Me koronët (Coronei) mbyllet dhe periudha e emigrimeve. Ne shek. XVII dhe XVIII. bie numri i emigrimeve te grupeve shqiptare ne Itali: ne vitin 1647 ne Barile (Potenza), po ashtu dhe ne gjysmen e pare te shek. XVII ne Italine e Veriut, ne zonen e Piacenza-s. Ne vitin 1744 banoret e Piqerasit te Himares braktisin atdhèun e tyre dhe drejtohen drejt Italise, ku u vendosen prej Karlit III. te Napolit ne Villa Badessa (Pescara). Me 1756 emigrante nga Shkodra vendosen ne Shtetin Papnor, ne Pianiano (Viterbo). Grupet e fundit te emigranteve shqiptare arrijne Italine me 1774 dhe u vendosen ne Brindisi Montagna (Potenza) ku tashme gjendeshin koloni te vjetra shqiptare.
Perveç emigrimeve ne grup te shqiptareve drejt Italise, ka patur dhe emigrime jo ne grupe. Qe prej shek. XVI. kane shkuar vazhdimisht ne Itali emigrante, per te sherbyer si mercenare apo marinare. Fuqia e Kohes, Spanja, e cila zhvillonte luftra te vazhdueshme ne çdo qoshe te tokes, kishte nje nevoje te vazhdueshme per ushtare. Qendra e emigrimeve te veçuara te shqiptareve pa dyshim qe ishte Napoli, “dritarja e Spanjes per ne Ballkan”. Napoli ishte pika e nisjes se ekspeditave vjetore te galereve spanjolle per ne Mesdhè, por njekohesisht aty mblidheshin dhe tere fijet e rrjetit te spiunazhit spanjoll per hapesiren osmane mesdhètare. Zv/Mbretit spanjoll kishte prane nje aparat te tere, qe mund te perdorej per misione te tilla si hetime, marrje kontakti me spiunet ballkanas, perkthime dhe kundraspiunazh. Ai rekrutonte njerez vazhdimisht nga Ballkani, prej te cileve kishte me shume besim perveç grekeve, tek shqiptaret.
Punesimi kryesor per emigranet shqiptare ishte pa asnje medyshje sherbimi ushtarak. Regjimentet kalorsiake shqiptare shfaqen ne Mbreterine e Napolit shume heret, ndoshta qe me Demetrio Reres dhe njerezit e tij. Me pas me influence ishin dhe emigrante te vjeter shqiptare, te cilet viheshin si ushtare ne dispozicion te korones spanjolle per te shkuar ne ish atdhèun e tyre apo ne zona te njohura ballkanike. Por rregjimente kaloresish shqiptare nuk kishte vetem ne Napoli, por dhe ne pjese te tjera te zoterimeve spanjolle, si ne Milano. Shqiptaret luftuan si ushtare te Spanjes jo vetem ne Itali, por dhe fushat e tjera te betejave qe Spanja zhvillonte, si p.sh. ne Flander. Disa prej ketyre ushtareve fituan dhe fame ushtarake. Me i famshmi nder ta ishte Giorgio Basta, i cili erdhi ne jete ne vitin 1550 ne La Rocca, ne Taranto; behet prijes perandorak dhe me pas harton dhe dy libra shkencore mbi luften (“Il maestro di campo generale” dhe “Governo della cavalleria leggera”). Ne Napoli ka ekzistuar i ashtequajturi “Regimento Real Macédone” deri ne luftrat napoleoniane. Ai perdorej kryesisht si trup policore ne lufte kundra vjedhjeve dhe trazirave.

Pjesa me e madhe e emigranteve shqiptare ne Itali, rridhnin nga hapesirat qendrore dhe jugore shqiptare ose nga Greqia. Per kete fakt, flet jo vetem forma toske e dialektit italo-shqiptar, por dhe liturgjia ortodokse qe kane patur apo kane dhe sot pjesa dermuese e komunave shqiptare te Italise. Kleri latin u perpoq me disa suksese per te konvertuar italo-shqiptaret ne ritin latin. Komuna e pare qe braktisi ritin e origjines ortodoks dhe kaloi ne ate latin ishte Falconara Albanese (Cosenza) ne vitin 1570, ndersa e fundit, Ururi (Campobasso) ne vitin 1707.
M.s.q. te ardhurit e rinj ne pjesen me te madhe populluan vende te braktisura apo gjysme te shkaterruara, emigrimi ishte i dobishem per shtetet italiane, per te balancuar disi humbjet ne popullate per shkak te luftrave te ndryshme.
Ne fillimet e veta, marredhenia e emigranteve me popullaten e vjeter qe banonte ato vende nuk ishte pa tensione. Te ardhurit nuk shikoheshin me sy te mire nga vendasit, jo vetem nga zakonet dhe veshjet qe ato mbartnin, por dhe per shkak te ritit ortodoks fetar te tyrin. Kleriket ortodokse, se bashku me grate dhe femijet e tyre, ishin te çliruar prej taksave, gje qe ndillte zili nder klerin latin por dhe ne vete popullaten italiane. Nen kendveshtrimin fetar, te ardhurit e rinj konsideroheshin si heretike. Ndersa ne disa zona te veçanta, shqiptaret shikoheshin si kusare.
Nje tjeter arsye, qe marredheniet mes emigranteve dhe vendasve nuk ishin te perzemerta, ishte dhe fakti se gjenerata e pare e shqiptareve mezi kuptonte apo s’kuptonte fare italisht. Shumica e vendbanimeve italo-shqiptare duket se kane qene per shekuj te izoluar nga mjedisi italian, per shkak te vendosmerise se tyre per te ruajtur gjuhen dhe zakonet shqiptare. Izolimi i vetezgjedhur, nga njera ane çoi ne ruajtjen e gjuhes dhe karakterit kombetar te Arbëresh-ve, por nga ana tjeter çoi dhe ne faktin e te konsideruarit te tyre te huaj dhe ne nje ndjenje mosbesimi prej fqinjve italiane.

Beton u mundova sado pak të përgjigjesha në pytje ,

Pyja ime është prej cilës koh daton Plisi i bardh dhe si mbeti tek shqiparët ky Plis.

>> KAPELA SHQIPTARE>>

Nje lloj kesule per burra shume e larte dhe me streh rretheqark,e perdorur ne Shqipri ne shek XVI - XVII nga shresa te ndrishme shoqerore,Shkrimtari freng F.Rabel e quan shprehimishte <<Chapeau albanoise>>.(F..Rabelais,Gargantua et Pantagrue),por ne Francen e shekullit XVII - XVIII ajo thiret edhe thjesht <<Albanois>> Shihet edhe tek figurat e bariut (me ngjire te kuqe),ne disa vepra te piktorit tone mesjetar Onufri (shek.XVII),ne gravuren e nje burri >> Epirot<< (Biosard,Habitus variarum orbis genetium,1581),ne gravuren e nje >>Epiroti<< tjeter te shek.XVII (Coronelli,Citta,fortezze etc.1688)etj.Gjuremen e saj nuk i gjejme pertej fillimit te shek.XVIII.

Nje fenomen i ngjajshem vihet re me vone me nje mbules koke tjeter,gjithashtu per burra,si eshte plisi ose kapuçi i bardhe ne forme kalote qe mbajne ende ne kohen tone burrat e Kosoves,si nje element etnik qe i dallon nga kombesite e tjera.
Ne Shqipri ne 2-3 shekujt e fundit jane mbajtur edhe tipa te tjer mbulesashe koke.Zgjerimi i perdorimit te kesulave pa strehe (si taksiet,qylafet,plisat ose kapuçat,qeleshet,festet etj.duket se i nxeori nga perdorimi edhe edhe kapelet me streh.

Mar nga Fjalori Enciklopedik Shqiptar

Akademia e Shencave Shqipri

Botimi:

Tiran 1985

Pyetje ime eshte ç'fare simbolizon ylli dhe hena eshte simbol islam apo Turke.?
Jame kurioz te dij.!

...by Beton

Meqe meshkujt e forumit, nuk jane shume te interesuar per pergjigjet tona ,na mbetet ne femrave te hapim vete kte teme dhe te presim nese dikush do kujtohet te na pyesi se c'fare kerkon te dije prej nesh...Ju mirpresim boys

jo seshte e verete...
Se nes nje femre e ekspozon trupin a saj ska nevoje per dashuri?... spes asaj Riki anjeher si mungon dashurija....

Riki,varet,dikush ekspozon trupin duke e treguar nepermjet menyres se saj te veshjes,e ndersa dikush tjeter mund te jete e mbuluar koke e kembe, dhe ve ne perdorim "her bodylanguage",pra gjuhen e levizjeve,por fare mire mund te kete raste ,kur pa u lodhur duke u munduar te zgjedhin veshjen dhe "bodylanguage"per t'ja arrire qellimit,e shrehin ate haptaz,dmth, e thone cope ,por kto mund te hyjne tek rastet e rralla per fat te mire...e ndersa mund te kete dhe te tjera qe pa u munduar te bejne te gjitha kto me siper ,presin momentin e duhur deri sa gjith kjo pritje tja vleje,pra presin per njeriun e duhur...

C'ili do te ishte mashkulli (ideal) me karakter per ju.?