Bashkimi Kombėtar
Mirė se erdhė nė forum " Bashkimi Kombėtar "
Qėndro i lidhur me ne ! Disponim te kėndshėm tė kontribojm pėr kombin larg ofendimet dhe zėnkat...



 
ForumiForumi  PortalliPortalli  GalleryGallery  RegjistrohuRegjistrohu  IdentifikohuIdentifikohu  
Share | 
 

  FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė 
Shko tek faqja : 1, 2  Next
AutoriMesazh
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:44 pm

FIGURA E FEMRĖS NĖ DISA ROMANE TĖ SHKRIMTAREVE TĖ SOTME

Rezyme: Nė kumtesėn time do tė trajtoj vendin, individualitetin dhe tėrėsinė e tipareve tė jashtme dhe tė vetive shpirtėrore tė personazheve femra nė disa romane tė botuara pas vitit 1990 nga autore femra. Mė gjerėsisht do tė ndalem te romanet e shkrimtareve Elvira Dones, Flutura Aēka dhe Behare Rexhepi.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:44 pm

Romani sh
qiptar ashtu si edhe gjinitė a llojet e tjera tė letėrsisė shqipe ka periudhat, temat e mėdha, pėrfaqėsuesit, si dhe veprat kryesore tė tij. Ndonėse nė fillimet e tij ai nuk pėrmbledh ato vlera qė pėrfaqėsojnė, bie fjala poezia, nė periudhėn e romantizmit, a tė periudhės sė letėrsisė realiste, gjatė gjysmės sė dytė tė shekullit XX, romani jo vetėm arrin majat e tij tė pėrsosmėrisė artistike, po bėhet edhe pėrfaqėsues letrar i kohės.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:44 pm

Nėse nė periudhėn e parė, romantizmin, shkruhet vetėm simbolikisht prej dy shkrimtarėve tė kohės, nė periudhėn e dytė ai shkruhet prej mė shumė shkrimtarėve, por as nga aspekti tematik, as nga aspekti vėllimor e as nga vlerat estetike ai nuk tejkalon disa nga gjinitė e tjera letrare; ndėrkohė qė nė periudhėn e letėrsisė bashkėkohore romani shkruhet prej pothuajse tė gjithė shkrimtarėve mė tė mirė tė kohės, shquhet nė aspektin vėllimor mjaft shumė dhe brenda tij realizohen vlera artistike dhe estetike pėrfaqėsuese pėr gjithė letėrsinė e kohės. Kėshtu, romani shfaqet dhe vazhdon me temėn sentimentale, zgjerohet me temėn historiko-realiste dhe arrin majat e tij si roman modern dhe postmodern. Edhe tema jonė: figura e femrės nė disa romane tė shkrimtareve tė sotme, sikur e pėrvijon kėtė linjė me sukses. Fitnetja e Sami Frashėrit (periudha e romantizmit), Dija e Haki Stėrmillit (periudha e realizmit), Plaka Nicė e Kadaresė dhe sidomos Vita e Jakov Xoxės (socrealizmi), si dhe Trashja e Rexhep Qosjes (postmodernizmi), shėnojnė njėkohėsisht edhe personazhet e veēanta tė tyre, pėrkatėsisht figurat femra dhe personazhet pėrfaqėsuese tė kėtyre periudhave tė krijimtarisė letrare.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:45 pm

Por, a janė vetėm kėto personazhe, pėrkatėsisht figura femrash, tė realizuara nė letėrsinė shqipe gjatė epokave tė ndryshme letrare, tipike pėr njė tipologji tė tyre brenda romanit shqiptar? Sigurisht jo! Janė pikėrisht shkrimtaret femra, ato qė kanė sjellė figura, tipa, karaktere jashtėzakonisht tė pasura shpirtrash tė brendshėm personazhesh dhe pamjesh tė jashtme, tė cilat nuk janė realizuar nga shkrimtarė tė mėparshėm dhe tė tashėm. Tashmė nuk mund tė flitet vetėm pėr shkrimtarė tė mėdhenj a tė vegjėl, por edhe pėr shkrimtarė tė njėrės apo tjetrės gjini. Tashmė ėshtė e natyrshme tė flitet pėr ndjenja dhe guxim shkrimtaresh pėr tė sjellė njė subjektivizėm tė lehtė nė krijimtarinė e tyre, meqė rrafshi i rrėfimit, kėrkimit dhe realizimit tė tyre qėndron pikėrisht te kjo qasje. Sado sentimentale dhe me ndikim tė ketė qenė Dija e Haki Stėrmillit, sado lirike tė duket Vita e Jakov Xoxės dhe sado epiko-lirike tė duket Diana e Kadaresė, ėshtė ndjenja, perceptimi i brendshėm edhe si pėrjetim, qė natyrshėm lidhet me karakteret e personazheve femra, me karakteristikat e veprės dhe me krijimin e veēantė tė stilit tė autoreve femra.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:45 pm

Romanet e sjella pėr shqyrtim Yjet nuk vishen kėshtu, Vetmi gruaje dhe Nė kėrkim tė dashurisė, janė botuar nė tė njėjtėn kohė, pas viteve ’90.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:46 pm

* * *
Romani i shkrimtares Elvira Dones Yjet nuk vishen kėshtu ėshtė njėri prej vėllimeve qė e ka popullarizuar nė mėnyrė tė veēantė krijimtarinė e saj letrare. Ndonėse i gjithė prodhimi i saj letrar trajton dhembjen, tragjedinė individuale si shprehje kolektive e popullit tė saj, vdekjen si ēlirim nga shndėrrimi i brendshėm, skllavėrinė dhe torturat si shpėrblim pėr lirinė e munguar, pėrmbysjet shpirtėrore si paralajmėrim tė vdekjes sė parakohshme, prostitucionin modern si trashėgimi universale etj., ndoshta pikėrisht pse vepra e fundit, mė shumė se secila prej tyre pėrfaqėson tėrėsinė e trashėgimisė etno-psikologjike tė Trilogjisė sė dhimbjes qė ka fituar simpatinė e lexuesit dhe kritikės njėkohėsisht.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:46 pm

Nė shikim tė parė tema e romanit tė saj ėshtė njė paraqitje skematike e gjithė asaj qė ka ndodhur nė Shqipėrinė postkomuniste: largimi masiv i popullsisė nė drejtim tė Greqisė e Italisė dhe fati i keq qė i pret, krahas shpresave tė mėdha qė u besonin. Autorja e romanit, duke shfrytėzuar mjeshtėrinė e saj jo tė zakonshme nė fushė tė artit dramatik, fillimisht pėrmbys kohėn, duke e vendosur njė tejkohė mes jetės dhe pėrtej saj, brenda sė cilės rrėfen narratori dhe personazhi i saj kryesor njėkohėsisht. Ajo rrėfen tė sotmen si pėr tė demitizuar tė kaluarėn, pėr tė mos thėnė rrėfen pėr tė sotmen e trishtuar pėrmes sė kaluarės tragjike njėkohėsisht, duke e vėnė paralelen e tyre dhe duke e vėnė nė mėdyshje lexuesin, nėse rrėfen tė kaluarėn pėr tė bartur temėn nėpėr kohė, apo rrėfen tė sotmen pėr ta pėrplotėsuar tė kaluarėn. Nė sytė e tė sotmes tragjikja e saj ėshtė reale dhe e tejkohėshme, ndėrsa nė ndėrdijen e sė djeshmes e kaluara duket fiktive. Ndonėse autorja nė fillim tė romanit tėrheq vėrejtjen pėr ngjashmėritė e mundshme (njė formulė kjo e zakonshme nė roman pėrgjithėsisht), nė tė vėrtetė ajo sikur do tė na thotė tė kundėrtėn: se ngjashmėritė nuk janė veēse pjesė tė atyre qė dihen pas krijimit tė arketipave: varrosja e syve dhe varrosja e ditarit, sa letrare po aq dhe tė mundshme si dramacitetit nė rrugėn e drogės dhe prostitucionit.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:46 pm

Nė romanin e shkrimtares Elvira Dones, kritikėt dhe lexuesit e pėrkushtuar nuk e kanė pasur vėshtirė tė veēojnė tri paradigma etnografike dhe mitologjike shqiptare: udhėtimin e tė gjallit me tė vdekurin, simotrėn mitologjike varrosjen e syve dhe versionin modern tė saj varrosjen e ditarit. Nė tė vėrtetė, gjedhet e tilla tė paradigmave etnografike dhe mitologjike janė vėnė re dhe janė pėrdorur edhe nga autorė tė tjerė (si Kadare, Ridvan Dibra etj.), por asnjėri prej tyre nuk ka arritur t’i asimilojė dhe t’iu japė pėrmasat letrare qė ju ka dhėnė Elvira Dones nė veprėn e saj.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:46 pm

Pėrbėrėsi i parė ėshtė rrafshi i dokumentit, qė i prin rrafshit mitologjik: kriminelėt vrasin njėrėn prej prostitutave shqiptare dhe pėr tė treguar fuqinė e tyre para kolegeve protestuese tė saj, ata ia nxjerrin sytė, qė mė tej marrin karakter simbolik: fshehjen e sė vėrtetės nė kuptimin universal tė asaj qė ndodh me prostitutat shqiptare dhe me krimin e organizuar me qenie tė gjalla nė pėrgjithėsi. Pra, ndonėse nxjerrja e syve nė shikim tė parė ėshtė njė fakt, varrosja e tyre, mė shumė se njė dėshmi ėshtė vetė fakti dhe simbolika e asaj sė vėrtete.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:47 pm

Pėrbėrėsi i dytė ėshtė rrafshi i paradigmės mitologjike. Personazhi i saj nuk e ka misionin qė kishte Konstantini (nė prozėn popullor dhe nė prozėn letrare) pėr tė treguar tė vėrtetėn pėr besėn e premtuar, pėrkundrazi, personazhi i saj Leila, e ka pėr mision pėr tė treguar fshehtėsinė e asaj qė ka ndodhur.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:47 pm

Pėrbėrėsi i tretė ėshtė rrafshi i dokumentit krejtėsisht real, pa pėrmasėn mitologjike dhe simbolike tė asaj qė ka ndodhur me fatin e femrės shqiptare, nė njė moment tė jashtėzakonshėm tė shoqėrisė shqiptare, siē ėshtė varrosja e ditarit tė Leilasė nga prindėrit e saj. Me kėtė akt mėkatet ndėrmjet sė keqes ndahen edhe me njė pėrbėrės tjetėr: fshehjen e sė vėrtetės edhe nga prindėrit, si akt tradicional i ruajtjes sė pastėrtisė familjare, apo si pasojė e vazhdimėsisė dhe e fshehjes sė krimit tė organizuar nga majat mė tė larta tė shtetit, ku dilema: a na tradhtoi atdheu apo e tradhtuam ne atė, ėshtė vetėm njė pyetje retorike pa asnjė funksion.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:47 pm

* * *
Flutura Aēka vjen nė prozėn shqiptare nė mėnyrė tė zakonshme, pėrmes poezisė, sikur kanė ardhur pothuajse tė gjithė shkrimtarėt tanė, por mėnyra se si e ka transformuar krijimtarinė e saj nga njėri lloj letrar nė tjetrin, pėr tė thėnė saktėsisht, mėnyra se si e ka rindėrtuar njėrin pas tjetrit ėshtė e pazakonshme, jo vetėm nė letėrsinė tonė, por ndoshta edhe nė letėrsinė bashkėkohore pėrgjithėsisht. Poezia, si edhe proza e saj, janė tė veshura me po ato pamje e motive, dhe sidomos personazhe a figura grash, tė cilat prej lexuesit perceptohen varėsisht prej pėrmasės sė shkallės kulturore tė marrėsit. Fjala ėshtė pėr ata pėrbėrės strukturorė tė poezisė dhe tė prozės sė saj, sikur janė motivet, narratori, sintaksa e gjuhės dhe dramat shpirtėrore tė personazheve, tė cilat pėrshkojnė sa prozėn po aq edhe poezinė. Nė kėrkimin tonė pėr figurėn e gruas nė romanin bashkėkohor, proza, pėrkatėsisht romanet e shkrimtares Flutura Aēka, mbase mė shumė se cilado prej formave tė tjera tė shkrimit tė saj, pėrmbushin disa parametra pėrgjithėsisht tė munguara tė personazhit grua nė letrat shqipe. Nuk e kemi fjalėn thjesht vetėm pėr realizimin estetik tė prozės sė saj.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:47 pm

Fjalėn e kemi pėr disa aspekte tė veēanta tė komunikimit tė saj, pėrkatėsisht tė personazheve tė veprės, me realen dhe irealen.
Flutura Aēka me veprėn e saj provon qė romanin shqiptar ta pasurojė jo vetėm me pėrvojėn identitare, po nė njėfarė mėnyre edhe me pėrvojėn e huaj, prandaj edhe kritika e ka vlerėsuar si njė roman me temė mikse. Njė rrėfim nė shikim tė parė mjaft i njohur dhe njė mesazh po kaq formal. Njė grua vret njė grua tjetėr me qėllim tė mbrojtjes sė dashurisė sė saj, e megjithatė jeta nuk e bėn tė lumtur, por vajza e saj ka njė fat tjetėr: ajo gjen njeriun e jetės, i cili e bėn tė lumtur. Nė kėtė rrjedhė pranojmė mesazhin se jo ēdo dashuri pėrfundon me dashuri dhe jo ēdo e keqe bartet nga brezi nė brez.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:47 pm

Nė kėtė mėnyrė roman, pėrgjithėsisht, ėshtė bėrė shkrirja e subjektit nga nacionalja nė rajonalen (ballkaniken), nga nacionalja nė evropianen dhe madje nė universalen. Romani i saj, pėrkatėsisht personazhet e saj ndonėse kanė identitet, nė tė shumtėn e rasteve nuk mendojnė, nuk ndjejnė dhe madje as nuk veprojnė si personazhet femra tė letėrsisė shqipe, tė cilat jemi mėsuar t’i krijojmė dhe t’i lexojmė. Nė frymėzimin e tyre, nė sjelljen e tyre dhe nė botėn e tyre shpirtėrore ka tė tjerė faktorė qė ndėrhyjnė dhe i bėjnė tė pranueshėm pėr lexuesin. Si tė tilla, ato nuk janė tė veshura me pamjen etnografike, as shpirtėrore as materiale tė etnitetit shqiptar, por mė shumė me pėrvojėn dhe ambientin evropian qė i rrethon, prandaj mund tė thuhet se ato edhe ashtu realizohen si bashkim i koloriteve euro-ballkanike tė tyre. Kjo ėshtė arsyeja pse mund tė thuhet se nė romanin e Flutura Aēkės, Vetmi gruaje, personazhi i gjinisė realizohet nė mėnyrė mjaft origjinale.
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
Kristaq F. Shabani
Miqte e Forumit
Miqte e Forumit


Male
Numri i postimeve: 11386
Age: 55
Vendi: Gjirokaster, Albania
Profesioni/Hobi: Poetry
Registration date: 04/07/2008

MesazhTitulli: Re: FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu   Sun Aug 05, 2012 7:48 pm

* * *
Romani Nė kėrkim tė dashurisė, i autores Behare Rexhepi ėshtė ndėrtuar pikėrisht mbi ato koncepte letrare tė cilat i kemi njohur qė mė parė, por sigurisht ėshtė plotėsuar edhe me pėrvoja tė reja tė kėtij tipi tė shkrimit romanor, me personazhe e struktura tė reja ndėrtimi e rrėfimi, tė cilat e bėjnė esencėn formėsore dhe pėrmbajtėsore tė kėtij romani. Derisa nė njėrėn anė
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
http://kristaniada.tripod.com  http://pegasialwriters.tripod.com
 

FIGURA E FEMRĖS...ne disa romane ngaMyrvete Dreshaj – Baliu

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye 
Faqja 1 e 2Shko tek faqja : 1, 2  Next

Drejtat e ktij Forumit:Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi
Bashkimi Kombėtar ::  :: -